protocol 
inbrengen van een maagsonde via 
de neus
Onderdeel van www.ziekenverzorgende.nl
Alles over zorg



Lees ook de weblog van  
ziekenverzorgende.nl op 
www.manindezorg.nl
 protocol inbrengen van een maagsonde via de neus
Voorbehouden handeling 
  
Doel 
Het inbrengen van een maagsonde via de neus, zodat voeding en/ of vocht hierdoor kan worden toegediend. 

Algemene opmerkingen vooraf: 
KENNIS 
Een maagsonde is een dunne slang van ± 110 cm die wordt ingebracht voor het geven van sondevoeding wanneer de bewoner door neurologische problemen niet meer zelf voeding tot zich kan nemen. De maagsonde wordt ingebracht door de neus. Bij de bewoner geeft dit reacties als tranende ogen, kokhalzen en misselijkheid. Het is voor de bewoner moeilijk deze reacties te beheersen. Stop als de bewoner moet kokhalzen, let op tekenen van benauwdheid en/ of hoesten. Het uiteinde van de catheter dient op de bodem van de maag te liggen. De maagsonde die we in huis gebruiken is de microsonde van p.v.c. 
Kennis van de PDA hebben in verband met het verwisselen van de maagsonde. (Maagsondes van p.v.c. moeten na 10 dagen verwisseld worden om te voorkomen dat de sonde te hard wordt en beschadigingen gaat geven in het lichaam. Sondes van poly-urethaan mogen maximaal 6 weken blijven zitten) 
Kennis hebben van hygiënische aspecten. 

ATTITUDE 
Houdt rekening met de gevoelens van de bewoner en zorg voor privacy. 

Voorbereidingen. 
BEWONER. 
Informeer en overleg met de bewoner over: 
de handeling en welke lichamelijke reactie te verwachten is 
vraag toestemming. De bewoner heeft zelfbeschikkingsrecht over eigen lichaam 
let op tekenen van spanning 
help de bewoner indien mogelijk in halfzittende houding, goed gesteund door kussens. 

MATERIALEN 
Leg klaar: 
beker water met rietje of spuitje met water indien drinken niet wil lukken 
tissues 
handdoek 
bekkentje 
twee maagsondes van de juiste dikte 
injectiespuit van 60 cc of 20 cc.( controleer of het aanzetstuk past.) 
pleister afgeknipt 3 maal kleine, 1 maal grotere. Voorkeur bruine pleisters, let op allergie (zie p.d.a.) 
veiligheidsspeld 
stethoscoop 
wattenstaafjes 

OMGEVING 
zet alles klaar aan de rechterkant van de bewoner, indien linkshandig andere kant 
scherm het bed af i.v.m. privacy 
stel het bed op werkhoogte om je rug te ontlasten 

Uitvoering 
was je handen 
neem de sonde uit de verpakking en meet de benodigde lengte: 
Uiteinde sonde vanaf de neuspunt via het oor, kin, borstbeen naar het maagkuiltje. Markeer dit punt met een pleister als er geen maat aanduiding op de sonde staat 
spreek met de bewoner een non-verbaal stopteken af. (door invloed te kunnen uitoefenen geeft dit een gevoel van veiligheid) 
eventueel gebitsprothese uitdoen en eventueel bril afzetten 
leg een handdoek over de borst van de bewoner (i.v.m. braken) 
vraag de bewoner zijn neus te snuiten 
reinig indien nodig de neus met de wattenstaafjes 
vraag de bewoner om beurten een neusgat dicht te drukken en door de ander te ademen. (grootste doorlaatbaarheid vast stellen.) 
geef indien mogelijk de bewoner een glas water en een tissue in handen 
spoel sonde af met warm water (vergemakkelijkt het inbrengen van de sonde) 
houd bekkentje binnen handbereik (i.v.m. braken) 
laat de bewoner het hoofd licht achterover buigen, leg eventueel een hand op het voorhoofd 
schuif voorzichtig het uiteinde van de sonde door het neusgat, met een neerwaartse beweging in de richting van het oor, tot de keelholte 
wanneer enige weerstand optreedt stoppen met de handeling 
instrueer de bewoner bij kokhalsreflex te slikken. 
vraag de bewoner het hoofd licht voor over te buigen, de luchtpijp wordt zoiets afgesloten 
vraag de bewoner om slokjes water te drinken en schuif de sonde na iedere slikbeweging langzaam en voorzichtig vooruit. ( na het slikken is de keel heel even ontspannen) 
vraag aan bewoner als zelf drinken niet gaat, of je water in de wangzak mag spuiten. (dit stimuleert slikken of wrijf over de keel om slikken te stimuleren) 
controleer tussen door de mondholte, de sonde kan in de mond opkrullen, trek dan terug tot de sonde weer recht is 
spreek de bewoner bemoedigend toe en vraag hoe het gaat 
schuif de sonde op tot het gemarkeerde punt 
controleer of de sonde in de maag zit door: 
10 cc lucht in de spuit op te zuigen 
plaats de stethoscoop op het maagkuiltje 
spuit de lucht in de sonde 
luister of je borrelende geluiden hoort 
zuig vervolgens met de spuit maagsap op 
lukt dit niet trek de sonde dan 2 a 3 cm. terug of breng hem iets verder in en zuig nogmaals maagsap op. De sonde kan opgekruld in de maag liggen 
bij nog geen succes de bewoner op de linkerzijde laten liggen en nogmaals proberen maagsap op te zuigen 
ben je er zeker van dat de sonde goed zit, zet het afsluitdopje op de sonde en zet de sonde vast 
de lange pleister met een slag om de sonde en beide uiteinde schuin over elkaar op de neus, de kleine dwars hier overheen bevestigen. 
plak op 20 - 25 cm. een stukje pleister om de sonde en steek hier de veiligheidsspeld door, voor bevestiging aan de kleding van de bewoner 
was de handen 

Nazorg. 
BEWONER 
help de bewoner in de gewenste houding 
bespreek hoe de bewoner de handeling ervaren heeft 
open in overleg met de bewoner de bedgordijnen 

MATERIALEN 
Ruim alle gebruikte materialen op. 

VERZORGENDE 
Rapporteer je gegevens in verpleegplan en schuif de datum door. 

COMPLICATIES. 
beschadiging van het slijmvlies 
aspiratie(pneumonie), benauwdheid en onrust.